Kara Para Aklama

Kara para aklama, yasal olmayan faaliyetlerden elde edilen gelirlerin yasal olarak elde edilmiş gibi finansal sisteme sokulması için yapılan eylem ve işlemlerdir. Yolsuzluk, terörizm, vergi kaçakçılığı, uyuşturucu ve insan kaçakçılığı, haraç, yasadışı silah ticareti vb. diğer suçlarda başvurulur. Dolayısıyla, öncelikli olarak bir uyuşturucu kaçakçılığı gibi bir öncül suçun varlığı söz konusudur. Uyuşturucu ticareti sonrasında bir suç geliri elde edilir. Sonrasında ise, yasadışı olarak elde edilen bu suç gelirinin aklanır.

 

Şekil: Kara Para Aklama Aşamaları

money laundering

Resim Kaynağı: kycmap.com/what-is-money-laundering/

 

Kirli bir çamaşırın makinede yıkanmasına benzetilen kara para aklama üç aşamadan oluşmaktadır. Bu aşamalar: yerleştirme (placement), ayrıştırma (layering) ve bütünleştirme (integration). Ancak, her aklama sürecinde bu aşamaların üçününde ayrı ayrı gerçekleşmesi zorunlu değildir. Bazen bu aşamaların ikisi veya üçü tek işlemle gerçekleştirilebilir ya da bazı aşamalar gerçekleştirilmeden aklama süreci tamamlanabilir.

Yerleştirme Aşaması: Kara paranın aklanmasında ilk aşamadır. Bu aşamada, aklayıcı yasadışı gelirini finansal sisteme sokmaktadır. Yerleştirme aşaması aklayıcılar için en zor aşamadır. Çünkü, gelir ile yasadışı kaynağı arasında bağlantı henüz bu aşamada kesilmemektedir. Bu aşamada suç gelirlerinin tespit edilebilmesini sağlamak amacıyla genellikle yoğun yasal düzenlemeler yapılır. Bu nedenle aklayıcılar için en zor aşama olan yerleştirme aşaması kara para ile mücadele eden birimler açısından kara para aklama suçunun tespitinde en kolay aşama olarak kabul edilmektedir. Kara para ile mücadele eden birimler, çok büyük miktar ve tutarlardaki nakit fonun finansal sisteme entegre edilmesi aşamasında bu paranın kaynağını tespit etmeye çalışacaklardır.

Yerleştime aşaması pek çok şekilde gerçekleştirilebilmektedir. Aklayıcı, parayı fiziki olarak yurtdışına transfer edip denetim mekanizmalarının ya da yeterli mevzuatların olmadığı, kayıtdışı ekonominin ve nakit kullanımının yaygın olduğu yabancı bir ülkede finansal sisteme sokabilir (Örneğin, vergi cenneti olarak tanımlanan ülkeler). Para yurtdışına posta paketi, bagaj, konteyner gibi araçlara gizlenir ve araba, yat, gemi, uçak gibi araçlarla yurtdışına fiziki transfer edilir. Yerleştirme aşamasında aklayıcılar tarafından genellikle Şirinler (Smurfing) ve Parçalama (Structuring) yöntemlerine başvurulur. Bu yöntemlere başvurulmasının amacı suç gelirlerinin tespiti için yapılan yasal düzenlemelerden kaçınmaktır. Bazı durumlarda, banka çalışanları tehdit yoluyla işbirliğine zorlanabilir veya rüşvet yoluyla işbirliğine teşvik edilebilir.

Ayrıştırma Aşaması: Bu aşamada amaç, nakit formundan  kurtarılan  parayı  yasadışı  kaynağından mümkün olduğunca uzaklaştırmak, böylece paranın izinin sürülmesini, bulunmasını ve yakalanmasını imkansız hale getirmektir. Yerleştirme aşamasında suç geliri özellikle bankacılık sistemine sokulmuşsa sistemin olanaklarından yararlanmak suretiyle transfer etmek ve kaynağından uzaklaştırmak son derece hızlı ve kolay olacaktır. Bu aşamada paranın yasadışı kaynağından uzaklaştırılması için sıklık, karmaşıklık ve hacim açısından yasal işlemlere benzeyen bir dizi mali işlem yapılmaktadır. Böylece denetim mekanizması aşılmaya çalışılmaktadır.

Bütünleştirme Aşaması: Bütünleştirme aşaması, kara paranın aklanmasında en son aşamadır. Bu aşamada, yasadışı kaynağı ile bağlantısı koparılan suç geliri yasal işlemlerle ülkenin ekonomik sistemine sokulur. Böylece suç geliri aklanmış olur. Aklayıcı, aklanan paranın kaynağına ilişkin sorulacak sorulara yasal açıklamalar yapabileceğinden dolayı ya da herhangi bir sorunun sorulmasını gerektirmeyecek normal bir işlem görüntüsü elde ettiğinden dolayı, bu aşamada da bu suçun tespit edilmesi oldukça zordur. Ancak, kurum içi ya da kurum dışı kaynaklardan (yabancı resmi kuruluşlar, ihbarcılar vb.) elde edilecek bilgiler neticesinde suçun tespiti sağlanabilmektedir. Aklayıcılar bu aşamada yasal görünüm verdikleri paralarıyla genellikle yatırımlar yaparlar. Örneğin, aklayıcı gayrimenkul alımı, hisse senedi alımı, antika ve sanat eserleri alımı yapabilir, diğer kişi ya da kurumlara borç verebilir, borçlarını ödeyebilir, ya da bir finans kuruluşundan kredi almak için teminat olarak bu parayı gösterebilir.

 

Yararlanılan Kaynak: MASAK

 

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: